Các loại panel của TFT-LCD

[Reltih]

TFT-LCD là một loại màn hình LCD thuộc nhóm Active Matrix. Trong TFT có các loại panel khác nhau với chất lượng khác hẳn nhau. Dưới đây xin trình bày sơ lược về các loại panel này.

Twisted Nematic (TN)

Đây là kiểu panel thông dụng nhất vì giá thành thấp và được phát triển rộng rãi.

Các panel TN hiện đại có thời gian đáp ứng rất thấp (đến 5ms on-off-on) nên hạn chế được lỗi bóng ma khi thể hiện hình ảnh chuyển động nhanh. Tính năng này của TN đã được các nhà SX màn hình ra sức quảng cáo và dễ dàng chiếm được sự quan tâm của khách hàng.

Tuy nhiên loại panel TN bị hạn chế về góc nhìn, nhất là nghiên theo chiều dọc (nhìn từ dưới lên hoặc từ trên xuống). Vậy tại sao nhà SX lại dám quảng cáo là có góc nhìn của LCD họ lên tới 160o-170o? Thực ra họ đã cố tình giấu một thông số quan trọng, đó là độ tương phản kèm theo ở góc nhìn đó. Độ tương phản thực sự ở góc nhìn đó có thể là 5:1 hoặc 10:1 tùy sự trung thực của nhà SX.

Thêm vào đó, hầu hết các panel TN đều không có khả năng hiển thị 24 bit màu. Tại sao lại như vậy? Vì mỗi sub-pixel của nó chỉ hiển thị được 6 bit nên tổng lại sẽ chỉ là 18 bit màu mà thôi. Tuy nhiên các nhà SX màn hình LCD dùng một số kỹ thuật giả lập và quảng cáo rằng nó hiển thị được 24 bit màu. Các kỹ thuật gồm: kết hợp các pixel lân cận (dithering) và thay đổi liên tục độ sáng của sub-pixel (Frame Rate Control – RFC). Tuy nhiên các kỹ thuật này đều có hạn chế nên tóm lại thì khả năng hiển thị màu sắc của panel TN là không tốt.



Một cách áp dụng dithering cho panel TN



Dell SP1908FP dùng panel TN 5ms

In-Plane Switching (IPS )

Được Hitachi phát triển vào năm 1996 để thay thế cho TN. Đa số panel loại này thể hiện được 24 bit màu thực sự. Panel IPS có giá thành cao nên chỉ được dùng trong các màn hình LCD cao cấp.

Chữ In-Plane có nghĩa là các tinh thể trong cùng một ô (pixel) của panel này luôn có cùng hướng và song với bề mặt panel. Khi đưa điện vào một ô, các tinh thể trong ô đó sẽ quay 90 độ và cho ánh sáng đi qua, có nghĩa là chuyển từ trạng thái passive sang active, khi mất điện thì các tinh thể sẽ quay lại vị trí ban đầu (passove). Do đó, nếu một transistor cấp điện bị hư thì ô tương ứng sẽ luôn bị tối, điều này có nghĩa là dead pixel của IPS luôn có màu đen.

So với TN thì IPS khác về cấu trúc tinh thể lẫn điện cực. Cả hai điện cực của IPS nằm trên một wafer và có khoảng cách xa hơn so với TN, điều này làm cho độ tương phản và độ sáng bị giảm đi.

Panel này có khả năng thể hiện màu sắc gần như màn hình CRT nhưng vẫn còn yếu về độ tương phản và tần số đáp ứng (các panel IPS ban đầu có tần số đáp ứng lên tới 60ms).

Ưu điểm lớn của IPS là về góc nhìn: nó hầu như không bị đổi màu khi nhìn nghiêng/dọc. Tuy nhiên khi nhìn ở góc hẹp thì màu đen sẽ bị ngã sang tím, tuy nhiên nhược điểm này lại được dùng để phân biệt panel IPS với các loại panel khác.

Nhược điểm lớn của IPS là tỷ lệ tương phản thấp (chỉ khoảng 200:1) nên IPS thể hiện màu đen không tốt, tuy nhiên các panel IPS hiện đại dùng kỹ thuật Digital Fine Contrast (DFC) đã khắc phục được nhược điểm này.

Super-IPS (S-IPS)

Ra đời vào năm 1996, là cải tiến của IPS với thời gian đáp ứng thấp hơn và được chấp nhận rộng rãi nhất. Panel này thường được dùng trong các màn hình 20" trở lên. Hiện nay LG và Philips là hai nhà SX panel S-IPS chính.

Advanced Super IPS (AS-IPS)

Được Hitachi phát triển vào năm 2002, cải thiện về độ tương phản so với S-IPS. Panel này có độ tương phản đứng thứ hai sau S-PVA. Loại panel này được LG và Philips sản xuất và được dùng trong các LCD của NEC (ví dụ NEC LCD20WGX2).



LCD Nec 20WGX2 dùng panel AS-IPS

Advanced True White IPS (A-TW-IPS)

Được LG và Philips sản xuất riêng cho NEC. Cải tiến chỉnh của panel này là nó có thêm bộ lọc màu True White để cho màu sắc trung thực hơn. Panel loại này được dùng trong các màn hình đồ họa chuyên nghiệp.

H-IPS

Được công bố vào cuối năm 2006. Panel này là sự cải tiến từ S-IPS, với các đặc điểm:

• Giảm lỗi blacklight bleed nhưng vẫn còn ở tông màu lục.
• Cải thiện một chút về góc nhìn, không còn bị ngả sang tím ở góc nhìn hẹp.
• Panel mịn hơn để giảm chói và nhiễu.

Multi-Domain Vertical Alignment (MVA)

Panel loại này được Fujitsu phát triển vào năm 1998 để xen giữa panel TN rẻ tiền và IPS mắc tiền. Panel này có tần số đáp ứng nhanh (vào thời điểm nó ra đời), góc nhìn rộng và độ tương phản cao (hơn cả IPS và TN) nhưng có độ sáng và khả năng thể hiện màu sắc không tốt, tuy nhiên số bit màu của nó cũng là 8 bit (tuy nhiên các panel MVA hiện đại lại chỉ có 6 bit + RFC) và có ưu thế khi thể hiện màu đen.

Panel MVA có đặc điểm là các tinh thể được sắp đặt không cùng hướng, nên nếu một vùng được ánh sáng chiếu qua thì sẽ có vài tinh thể trong vùng lân cận gây ra hiện tượng lóe sáng khi nằm ở hướng thích hợp.

Nói chung thì panel MVA cho màu sắc sặc sỡ và sáng, nhưng do đặc điểm tinh thể, nó sẽ làm mất chi tiết ở các vùng màu tối khi nhìn thẳng vào nó một góc 90*.

Các panel MVA hiện đại dùng công ghệ RTC có góc nhìn rộng (chỉ sau S-IPS), thể hiện màu sắc tốt và thời gian đáp ứng thấp. Hiện nay có vài loại panel MVA như P-MVA (Premium MVA) và A-MVA (Advanced MVA) của AUO, S-MVA (Super MVA) của Chi Mei.

Panel A-MVA có ưu thế về độ tương phản tĩnh (có thể lên tới 2500:1), góc nhìn rất tốt (178*) thường dùng trong các panel từ 32" tới 42", và được các nhà SX TV tên tuổi ở châu Âu, Nhật Mỹ sử dụng để sản xuất TV LCD.

Các panel MVA rẻ tiền vẫn phải dùng dithering hoặc RFC có độ sâu màu 24 bit.

Người ta mong rằng panel MVA sẽ thay thế panel TN nhưng thực tế thì ngược lại vì nó mắc tiền và được phát triển chậm nên có thời gian đáp ứng cao hơn TN hiện đại.



Dell UltraSharp 1702FP dùng panel MVA 6 bit

Patterned Vertical Alignment (PVA)

PVA được Samsung phát triển một cách độc lập. PVA là panel được nâng cấp từ panel MVA nên có nhiều đặc tính tốt hơn MVA, độ tương phản của PVA có thể lên tới 3000:1 nhưng thông thường là từ 600:1 tới 1000:1.

Với kỹ thuật RTC, các panel PVA và S-PVA có khả năng thể hiện màu đen rất tốt và thời gian đáp ứng thấp.

Thông thường thì panel PVA có 8 bit màu, một số panel PVA rẻ tiền vẫn dùng 6 bit màu.

S-PVA thì có 8 bit màu, được nâng cấp từ PVA, chủ yếu là khắc phục về response time.



Dell UltraSharp 1907FPV dùng panel PVA 8 bit



Dell UltraSharp 2407WFP dùng panel S-PVA true 8 bit

Tham khảo

http://en.wikipedia.org/wiki/TFT_LCD

http://www.tftcentral.co.uk/articles...chnologies.htm

[Reltih]

Add thêm cái hình về các loại panel cho bà con tham khảo. Lạ một cái là nó ghi góc nhìn ngang của TN tốt hơn của PVA, trong khi thực tế thì ngược lại.


Một số hình ảnh so sánh góc nhìn (trực diện so với khi nhìn lệch):

TN (Dell E198WFP)



(Bị ngã vàng)


(Bị tối đen)


PVA (Dell UltraSharp 1907FPV)

(Trực diện)


(Hơi nhạt hơn trực diện, vẫn giữ được sắc độ)


(Hơi nhạt hơn trực diện, vẫn giữ được sắc độ)


S-PVA (Dell UltraSharp 2407WFP)

(Hầu như không khác biệt so với nhìn trực diện)

[HanDuong]

hehehe nghiêng cứu kỹ quá hen

[Reltih]

Mới add thêm vài cái hình.

[Reltih]

Mới update vài chỗ

[Reltih]

Mới update phần so sánh góc nhìn

[HanDuong]

sao kô test trên cùng 1 PC cho nó mau me

[mjhieu]

Ông dương có con lcd nào good cỡ 1 chai 6 ko, giới thiệu coi, sắp tới tui mua chắc nhờ ba rùi.

Originally Posted by HanDuong

sao kô test trên cùng 1 PC cho nó mau me

[HanDuong]

1c6 chắc mua mấy cái DELL 15in quá

[mjhieu]

Vậy cỡ nhiêu mới được 17-19 inch nhỉ, mà 15 inch nếu wide thì sao ta hehe.

Originally Posted by HanDuong

1c6 chắc mua mấy cái DELL 15in quá

[HanDuong]

Wide sài kô có đã đâu , nhưng nếu bự thì sài wide mới kô cảm thấy khó chịu ví dụ 20-22 in trở lên
Wide chỉ để xem film ảnh là tốt thôi

[mjhieu]

Vậy chắc để kiếm 1 số khá hơn, rùi mua của ông cho tiện, chớ 15 in sao thấy bèo qué. Mà nhỏ qué.

Originally Posted by HanDuong

Wide sài kô có đã đâu , nhưng nếu bự thì sài wide mới kô cảm thấy khó chịu ví dụ 20-22 in trở lên
Wide chỉ để xem film ảnh là tốt thôi

[tien113]

Originally Posted by HanDuong

Wide sài kô có đã đâu , nhưng nếu bự thì sài wide mới kô cảm thấy khó chịu ví dụ 20-22 in trở lên
Wide chỉ để xem film ảnh là tốt thôi

k bít xài rùi nói wide xài k đã...

Originally Posted by mjhieu

Vậy chắc để kiếm 1 số khá hơn, rùi mua của ông cho tiện, chớ 15 in sao thấy bèo qué. Mà nhỏ qué.

wa đó lựa đi, nó có nhìu kỉu lắm...

[HanDuong]

Originally Posted by tien113

k bít xài rùi nói wide xài k đã...

tao đang sài 2 cái DELL 22in nè TŨM mập

wa đó lựa đi, nó có nhìu kỉu lắm...

mày kêu là là nó đó

[mjhieu]

Thế ba chưa trả lời tui cỡ nhiêu là đủ cho khoảng từ 17 đền 20 in nhỉ. Để còn kiếm tiền mà rinh của bác chớ.

Originally Posted by HanDuong

mày kêu là là nó đó

[tien113]

Originally Posted by HanDuong

mày kêu là là nó đó

í lộn, viết nhanh quá, lỡ kiu cha là nó rùi...